ظهور عنصر ايرانى تا مدتى با مخالفتها و با موانع گوناگون همراه بود ؛ چنان كه مثلا در اوايل حكومت امويان ، عربى كه با لباسهاى ايرانى ظاهر شده بود ، به همين علت مجازات شد . « 199 » اما در اواخر دوران حكومت امويان در آسياى مقدم مردمانى يافت مىشدند كه عمدا مانند ايرانيان لباس مىپوشيدند ، شيوهء زندگانى آنها را تقليد مىكردند ، « 200 » علاقهء ويژه‌اى به آداب‌ورسوم آنها نشان مىدادند و همچنين در تشكيلات دولتى ، اولين نشانه‌هاى نظريات ايرانى را اعتبار مىبخشيدند . « 201 » همهء اين موانع در عصر عباسيان در مقابل هجوم بدون وقفهء عقايد ايرانى ، آداب‌ورسوم ايرانى و سليقه ايرانى از ميان رفت . در پذيرش عنصر ايرانى خلفاى عباسى ، خود از همه پيشى گرفتند . آنان آگاهانه شاهان ساسانى را الگوى خود قرار مىدادند ، از كتابهاى مربوط به رسوم « 202 » آنان استفاده مىكردند ، تا به تشكيلات دربار خود نظم ببخشند ، آنها در برابر « 203 » « حاجب » امويان ، براى خود « وزير » قرار دادند كه كم‌وبيش ادارهء قراولان را در اختيار داشت « 204 » و بدين‌وسيله خود را از انظار عمومى دور نگاه مىداشتند ، « 205 » به حدى كه در اين مورد آشكارا اعتراضات شديدى صورت گرفت . « 206 » آنها به زودى در دربار خود مأمور دائمى

--> - in den : Zapiski Kollegii Vostokovedov II ( 1926 / 7 ) , S . 113 - 154 ( و نيز رجوع كنيد به : ( OLZ XXX , S . 1149 , und Fuck , S . q , Anm 2 . ( 199 ) . كتاب الاغانى / بولاق ، ج 14 ، ص 104 . ( 200 ) . در حدود سال 122 ه / 740 م به مدت هفت هفته در دربار خليفه نوشابهء مخصوصى ، به بهانهء اينكه « ايرانى » است ، نوشيده شد : كتاب الاغانى / بولاق ، ج 6 ، ص 130 . - بازى چوگان نيز در همان‌جا ذكر مىشود : de Goeje , Fragm . Geogr . Arab . 114 . ( 201 ) . ابن خلدون : العبر ، ج 1 ، ص 312 . - . Kremer , C . G . I 148 , Lokk 145 - ( 202 ) . Brockelmann , Gesch . 100 ; Pedersen 64 f . ( 203 ) . رجوع كنيد به : Pedersen 73 . - راجع به كلمهء « وزير » نگاه كنيد به مبحث « حس مليت » . ص 409 جلد اول كتاب حاضر . ( 204 ) . اين عنوان نزد امويان اسپانيا همچنان معتبر باقى ماند . ( 205 ) . Brockelmann , Gesch . 100 . ( 206 ) . Goldziher , Had . 18 .